Na een scheiding moet een kind onvoorwaardelijk kunnen blijven houden van zowel vader als moeder.

 

In mijn praktijk begeleid ik een aantal jonge mensen, in de leeftijd van 20 tot 35 jaar. Van meerdere van hen zijn de ouders gescheiden. Ze ‘worstelen’ in het dagelijks leven met mentale problemen. Ze zeggen lang niet altijd wat ze denken, vermijden conflicten of vertonen pleasegedrag, ook in hun eigen relaties.

Als je als kind een scheiding van je ouders meemaakt is dit een ingrijpende gebeurtenis die diepgaande invloed heeft op alle betrokkenen, met name op kinderen en jongeren. Hun plek in het gezin is hierdoor veranderd. Het goede nieuws is dat je als ouder heel wat kunt doen om de veerkracht van je kind te helpen herstellen. In dit artikel kijken we naar de emotionele impact en biedt het inzicht in hoe ouders en verzorgers kunnen bijdragen aan een gezonde verwerking.


Veranderende dynamiek

Kinderen ervaren de aanwezigheid van een gezin iets vanzelfsprekends. Een scheiding van ouders zorgt voor gevoelens van verwarring en pijn. De wereld wordt ineens een stuk minder vanzelfsprekend en veilig. Ze kunnen zich geen voorstelling maken hoe hun leven er uit gaat zien en kunnen worstelen met de nieuwe realiteit en mogelijke veranderingen in hun dagelijks leven.

Als je kunt probeer er dan voor te zorgen dat je kind op dezelfde school kan blijven, z’n sport en andere activiteiten kan blijven doen en bij z’n familie op bezoek kan blijven gaan.

Emotionele turbulentie

De kinderen worden geconfronteerd met een beslissing waar zij niets aan kunnen veranderen en waarin zij geen enkele stem hebben. Ontkenning, weerstand, verdriet en verwarring steken de kop op en ze voelen zich ‘verraden’, hulpeloos en machteloos, maar ook hun zelfvertrouwen wordt aangetast.

Er kunnen allerlei gedachten bij hen opkomen zoals: ‘Ben ik het niet waard dat mijn ouders samenblijven?’ Het is essentieel om in gesprek te blijven met je kind(eren), zodat ze zich veilig voelen om hun emoties te uiten.

Verplaats je eens in de belevingswereld van je kind, je kunt een grote steun voor ze zijn. Het is een grote schok en als ze daar enigszins van zijn hersteld, volgt een periode van verlies en rouw. En het nare is dat je dit je kind niet kunt besparen. Het gevoel van veiligheid en vertrouwen moet zich stukje bij beetje herstellen en dat duurt gemiddeld zo’n 2 tot 3 jaar.

Co-ouderschap en communicatie

Communicatie tussen beide ouders is cruciaal, een positieve samenwerking bevordert de stabiliteit en het welzijn van je kinderen. Het vermijden van conflicten in het bijzijn van de kinderen is essentieel voor hun emotionele gezondheid.

Onderzoek toont aan dat het helpend is voor kinderen als je als ouders je kind vertelt dat zij  geen enkel aandeel hebben in de beslissing over de scheiding, dat jullie uit elkaar gaan en er geen kans meer is dat het goedkomt. Je kind heeft behoefte aan één verhaal en aan duidelijkheid. Praat met je kind in een voor hen begrijpelijke taal.

Kinderen willen ouders niet alleen laten merken dat ze van ze houden, ze willen ze bovendien ook laten merken dat ze ‘evenveel’ van ze houden. Veel kinderen worstelen hiermee, ze zijn loyaal naar hun vader en moeder. Jammer genoeg zetten ouders hun kind wel eens, bewust of onbewust, onder druk om te kiezen. Zo moet je kind de onvoorwaardelijke liefde die ze voor jullie, hun ouders, voelen als het ware opdelen.


Het belang van betrokkenheid

Betrokkenheid van beide ouders is en blijft van onschatbare waarde. Kinderen hebben behoefte aan steun, liefde en betrokkenheid, ongeacht de omstandigheden. Vertel je kind en laat ze ervaren dat ze altijd bij jullie terecht kunnen en dat er rekening met ze wordt gehouden. Doe daarbij geen beloftes die je niet kunt waarmaken.

Ga geregeld naar activiteiten op school, (sport)evenementen en andere voor hen belangrijke momenten, het draagt bij aan een gevoel van continuïteit en betrokkenheid.

Stimuleer je kind om ook met anderen te praten, het is soms eenvoudiger voor ze om met iemand buiten het gezin te praten, zoals met vrienden, familie en/of school.

Professionele ondersteuning

Als je het niet allemaal alleen kunt, kan professionele hulp, in de vorm van bv een verlies en rouwcoach, je helpen om je kinderen en jezelf te ondersteunen. Deze coach kan jou en je kinderen leren om te gaan met emoties en handvatten geven. Zo kunnen jullie stukje bij beetje weer levensgeluk ervaren. Zorg goed voor jezelf, dan zorg je ook goed voor je kind.

Ook na een langere periode kun je te maken krijgen met overlevingsmechanismen die je niet meer dienen of mentale problemen. Kinderen kunnen als gevolg van een scheiding onbewust de rol van een ouder op zich gaan nemen waardoor ze letterlijk van plek wisselen met een ouder. Creatieve expressie kan hierbij ondersteunen, maar ook familieopstellingen kunnen (vaak onbewuste) patronen en eventuele knelpunten zichtbaar te maken.

 

Bronnen:

  • aantekeningen opleiding Buro Nazorg en eigen inzichten en ervaringen
  • Boek: Een week mama, een week papa? Boek van Claire Wiewauters

Lees ook mijn laatste blogs:

Ik laat 2023 achter me

en

De invloed van familiepatronen